बारामतीत 17 ते 24 जानेवारी दरम्यान कृषिक 2026 प्रदर्शन ! शेतीचं भविष्य बदलणाऱ्या या ५ अविश्वसनीय गोष्टी पाहता येणार 

आय मिरर  

बारामती येथे १७ ते २४ जानेवारी दरम्यान होणाऱ्या कृषी 2026 प्रदर्शनाची उत्सुकता सर्वांनाच लागली आहे. मागील वर्षी या प्रदर्शनाला एकेका दिवशी तब्बल ७०,००० शेतकऱ्यांनी भेट दिली होती, आणि हीच प्रचंड गर्दी लक्षात घेऊन, प्रत्येकाला प्रदर्शन शांतपणे पाहता यावे यासाठी यंदा ते आठ दिवसांसाठी आयोजित करण्यात आले आहे.

17 जानेवारी रोजी राज्याचे राज्यपाल आचार्य देवव्रत यांच्या शुभहस्ते आणि देशाचे माजी केंद्रीय कृषिमंत्री शरद पवार राज्याचे उपमुख्यमंत्री अजित पवार, राज्याचे कृषिमंत्री दत्तात्रय भरणे, खासदार सुप्रिया सुळे, राज्यसभेच्या खासदार सुनेत्रा पवार, आमदार रोहित पवार यांसह विविध मान्यवरांच्या प्रमुख उपस्थितीत याचे उद्घाटन होणार आहे. 

पण यंदाचं हे प्रदर्शन केवळ पारंपरिक शेती किंवा नेहमीच्या तंत्रज्ञानापुरतं मर्यादित नाही. ज्या गोष्टी आजवर आपण केवळ विज्ञान कथांमध्ये ऐकल्या होत्या, त्या आता प्रत्यक्षात शेताच्या बांधावर आलेल्या आहेत. याबाबतची बारामती अग्रिकल्चर डेव्हलपमेंट ट्रस्टचे अध्यक्ष राजेंद्र पवार यांनी दिली आहे.

राजेंद्र पवार यांनी यासंदर्भात आज एक पत्रकार परिषद आयोजित केला होती. यावेळी त्यांनी या कृषी प्रदर्शनाच्या माध्यमातून शेतीमधील नवनवीन प्रयोग आणि तंत्रज्ञान शेतकऱ्यांना पाहायला मिळणार असल्याचं म्हटलं आहे. त्याचबरोबर या कृषी प्रदर्शनात यावर्षी झालेले अनेक बदल देखील त्यांनी माध्यमांसमोर मांडले आहेत या प्रदर्शनांमध्ये त्यांनी पाच गोष्टी प्रामुख्याने मांडलेले आहेत. 

चला तर मग, या प्रदर्शनातील अशाच ५ सर्वात आश्चर्यकारक आणि महत्त्वपूर्ण गोष्टींबद्दल जाणून घेऊया, ज्या शेतीची दिशा बदलण्याची ताकद ठेवतात.

१.आता शेती होणार 'स्मार्ट': भारतात पहिल्यांदाच AI तंत्रज्ञानाचा वापर

ऍग्रीकल्चरल डेव्हलपमेंट ट्रस्टने या प्रदर्शनातून एक मोठी क्रांती केली आहे. भारतात पहिल्यांदाच, शेतीसाठी कृत्रिम बुद्धिमत्ता अर्थात आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) तंत्रज्ञानाचा प्रत्यक्ष वापर कसा करता येईल, याचे प्रात्यक्षिक येथे मांडण्यातयेणार आहे

ही केवळ एक संकल्पना नाही, तर शेतीला अधिक अचूक, कार्यक्षम आणि भविष्यवेधी बनवण्यासाठी उचललेलं एक महत्त्वाचं पाऊल आहे. या तंत्रज्ञानामुळे भारतीय शेती एका नव्या 'स्मार्ट' युगात प्रवेश करत आहे, असं पवार यांनी म्हटलं आहे.

२.एकरी २०० टन ऊस? अविश्वसनीय, पण खरं !

ऊस उत्पादक शेतकऱ्यांसाठी ही एक अविश्वसनीय पण खरी गोष्ट आहे. या प्रदर्शनात एकरी तब्बल २०० टन उत्पादन देणाऱ्या उसाचे थेट प्रात्यक्षिक पाहायला मिळणार आहे. इतकेच नाही, तर साधारणपणे ५० टनांपर्यंत उत्पादन देणारा खोडवा ऊस, याच तंत्रज्ञानाचा वापर करून तब्बल १५० टनांपर्यंत कसा वाढवता येतो, हेही इथे दाखवण्यात येणार आहे. उसासोबतच विविध भागातील शेतकऱ्यांची मागणी लक्षात घेऊन मका, कांदा, तूर आणि केळी यांसारख्या पिकांची प्रात्यक्षिकेही येथे मांडण्यातयेणारआहेत.

ऊस उत्पादनाच्या आजवरच्या सर्व मर्यादा ओलांडणारी ही एक मोठी झेप आहे. यामुळे ऊस उत्पादक शेतकऱ्यांच्या नफ्यात थेट वाढ होणार असून, ही त्यांच्यासाठी एक ‘गेम-चेंजर’ घडामोड ठरू शकते. असे राजेंद्र पवार यांनी म्हटले आहे.

३.घोड्यांमधली 'फरारी': भीमथडी जातीचं पुनरुज्जीवन

या प्रदर्शनात भीमथडी घोड्यांची एक आकर्षक गाथा मांडण्यात येणार आहे. एकेकाळी नामशेष होण्याच्या मार्गावर असलेली ही जात प्रामुख्याने फक्त ओझी वाहण्यासाठी वापरली जात होती. पण या घोड्याचे एक खास वैशिष्ट्य आहे, जे त्याला इतरांपेक्षा वेगळे ठरवते.

जशी फरारी गाडी क्षणात वेग घेते, तसाच हा घोडा आहे. याच वैशिष्ट्यामुळे तो खास ठरतो.

ऍग्रीकल्चरल डेव्हलपमेंट ट्रस्टने, रणजीत पवार आणि डॉक्टर सोरटे यांच्यासारख्या सहकाऱ्यांच्या मदतीने, या देशी जातीला केवळ शोधून काढले नाही, तर तिला अधिकृत मान्यता मिळवून देऊन तिचे पुनरुज्जीवन केले आहे. हे केवळ एका जातीचे संवर्धन नाही, तर महाराष्ट्राच्या ऐतिहासिक आणि सांस्कृतिक ठेव्याचे जतन आहे. ते या प्रदर्शनाच्या माध्यमातून पाहायला मिळणार आहे 

४.जे पूर्वी गरिबांचं अन्न होतं, ते आता झालंय श्रीमंतांचं !

प्रदर्शनात एक रंजक सामाजिक बदलही पाहायला मिळतो. एकेकाळी भरडधान्य हे गरिबांचे अन्न मानले जायचे आणि गहू-तांदूळ हे श्रीमंतांचे. पण आता आरोग्यविषयक जागरूकतेमुळे हे चित्र पूर्णपणे उलटं झालं आहे. आज श्रीमंत लोक आवडीने भरडधान्य खात आहेत.

हाच बदल लक्षात घेऊन, प्रदर्शनात विविध प्रकारची भरडधान्ये तर आहेतच, पण त्याचबरोबर नवीन पिढीला आकर्षित करण्यासाठी त्यावर प्रक्रिया करून बनवलेले आधुनिक पदार्थही (उदा. भरडधान्याची स्पॅगेटी) ठेवण्यात येणार असून याबाबतची माहिती शेतकरी आणि प्रदर्शनाला भेट देणाऱ्या लोकांना मिळणार आहे.

५.इस्त्राईल ते जर्मनी: जगातील सर्वोत्तम तंत्रज्ञान एकाच ठिकाणी

या प्रदर्शनात शेतकऱ्यांना जगातील सर्वोत्तम तंत्रज्ञान पाहण्याची आणि समजून घेण्याची संधी मिळत आहे. सोलर पॉलीहाऊस, हायड्रोपोनिक्स (मातीशिवाय पाण्यावर आधारित शेती), आणि रोबोटिक तंत्रज्ञान यांसारखी आधुनिक प्रात्यक्षिके येथे असणार आहेत.

विशेष म्हणजे, इस्रायल (ठिबक सिंचन), नेदरलँड्स, चीन, ब्राझील आणि जर्मनी यांसारख्या जवळपास १५ ते २० देशांमधील अत्याधुनिक तंत्रज्ञान शेतकऱ्यांसाठी एकाच ठिकाणी उपलब्ध करून देण्यात आले आहे. याचा अर्थ, आता जगातील सर्वोत्तम नवनवीन शोध पाहण्यासाठी परदेशात जाण्याची गरज नाही; ते सर्व बारामतीतच पाहायला मिळणार असल्याची माहिती राजेंद्र पवार यांनी आज माध्यमांना दिले आहे त्यामुळे या कृषी प्रदर्शनाकडे संपूर्ण महाराष्ट्रात नव्हे तर देशाच्या लक्ष लागला आहे.

थोडक्यात सांगायचं तर, कृषी 2026 प्रदर्शन हे केवळ एक कृषी मेळावा नसून, ते भारतीय शेतीच्या उज्ज्वल भविष्यासाठी उघडलेली एक खिडकी आहे. इथे सादर होणारे प्रत्येक तंत्रज्ञान आणि प्रत्येक नवीन विचार हा शेतीमध्ये क्रांती घडवण्याची क्षमता ठेवतो.